İkinci Kıbrıs Barış Harekatı

İkinci Kıbrıs Barış Harekatı

İkinci Kıbrıs Barış Harekatı Alay Komutanı Saat 132100 Ağustos 1974’de yaptığı toplantıda bütün Karargah mensupları ve grup Komutanlarına “G” Günü “S” Saatinin 140530 Ağustos 1974 günü olarak tespit edildiğini Saat 05:30-05:50 arasında hava taarruzu 05:50-06:10 arasında ise top ve havanlarla hazırlık ateşinin yapılacağını bildirmiştir. Kıbrıs Türk Kuvvetleri Alayına verilen görev başlangıçta Yunan Alayını ve Rum Milli Muhafız birliklerini merkezden tespit etmek, doğudaki ve batıdaki hedeflerin Kıbrıs Türk Barış Kuvvetleri birlikleri tarafından ele geçirilmesini müteakip taarruzla imha etmekti.

Kıbrıs Türk Kuvvetleri Alayının 1’inci harekat esnasında ele geçirdiği bölgeler (Bilhassa Gönyeli Grubunun Bulunduğu Bölge) mahkum arazi kesimlerinden oluşmaktaydı. Yunan Alayı ise Hakim Arazi kesiminde bulunmaktaydı. Alayın tek avantajlı olduğu bölge hava alanı grubunun bulunduğu bölge idi ve Kolej T. istikametinde taarruz görevi hava alanı grubuna verildi. Plana göre hakim kesimler ele geçirilecek ve Yunan alayı imha edilecekti. Çünkü direnen noktası şeklinde savunma tertibi almışlar, belli noktalar silah ve personel yönünden güçlü tutmuşlardı. Ancak hava üstünlüğü bizdeyken böyle bir savunma yanlıştı. Uçaklara çok kolay hedef olacaklar ve hava taarruzların dan sonra Piyadenin ilerleyişine mani olamayacaklardı.

İkinci Kıbrıs Barış Harekatı

Alay yukarıdaki plan gereğince arazide tertiplenmiş ve Yunan alayından ele geçirdiği Tankları araziye dağıtmış Koç T. ve Tuzla T.deki Takımları motorlandırarak alay ihtiyatı olarak ayırmıştır. Daha önce Alay ihtiyatında olan değiştirme birliğinden 2’nci Piyade Bölüğü yapılacak taarruzun batı yan emniyeti için Alayköy‘e karşı mevzilendirmiştir.

14 Ağustos : 2’nci Barış Harekatı planlandığı şekilde 140530’da hava kuvvetlerinin yoğun bombardımanı ile başlamıştır.

Kolordunun harekatı gelişmeye başlayınca alayın mahkum arazideki mevzileri üzerine Yunan Alayından yoğun bir şekilde Ağır silah ateşi başlamıştır. Yunan ve Rum Milli Muhafız her direnek noktasını savunması için havan ve top desteği sağlanmıştı ve alay birliklerine zayiat verdirmeye başlamıştır. Alay Komutanı birliklerimizi yan ateşine tutan, Yunan alayının doğusundaki hastanenin havan ve toplarla ateş altına alınmasını emretmiştir.

4’üncü Piyade Bölük Komutanı taarruz istikametindeki Maria‘nın evini (Neriman’ın Evi) civarındaki ateş seslerinin kesilmesini değerlendirip inisiyatifini kullanarak hastanenin yanından bölgeye muharebe güçlü keşif kolu çıkarmıştır. İkinci Kıbrıs Barış Harekatı Bu keşif kolu bölgeyi ele geçirmeye muvaffak olmuş ve burada bulunan bir Rum takımını tamamen imha etmiştir. 4’üncü Bl.ün bu şekilde düşman savunma hattına girmesine karşın kamp ve kilise T. bölgesinde bulunan düşman havanları ateşlerini Maria‘nın evi bölgesine kaydırmışlar, Ancak 4’üncü Bölük Komutanı havanların yerini tespit ederek uçaklara bombalatmış ve havan ateşinin tesirinden kurtulmuştur.

Bu arada 2/50’nci Piyade Alayının 4 ve 6’ncı bölükleri ilerleme kaydetmişler ve 12’nci Rum Milli Muhafız ordusu karargahına baskın düzenleyip ele geçirmişlerdir.

Aynı gün öğlen durum lehimize gelişmeye başlayınca alay Komutanı Tüm. K.na hava alanı grubuyla Kolej T.ye taarruz etmek istediğini bildirmiştir.

Öğleden sonra 4’üncü Bölük taarruzu gelişince saat 16:40’da Yunan alayı 4 Tank ve 1 Piyade bölüğü ile 4’üncü Bölük cephesine karşı taarruz girişiminde bulunmuştur. Bunun üzerine Alay Komutanı, hava alanı grubundan keşif takımı ve 2 Tankı Ortaköy grubunun emrine vermiştir. Gelen birlikleri emrine alan Ortaköy Grup Komutanı yaptığı karşı taarruz ile düşmanı geri atmayı başarmıştır. Burada düşmanın 3 Tankı ve kaçamayan bütün personeli imha edilmiştir.

İlerleyen saatlerde birliklerin fazla zayiat vermeye başlaması üzerine Alay Komutanı Saat 17:30’dan itibaren bulunulan mevzilerde savunmaya geçilmesini emretmiştir.

Bugün yapılan muharebelerde Piyade Bölüklerinin hepsi hedeflerini ele geçirmeyi başarmışlardır. İkinci Kıbrıs Barış Harekatı Bunun sonucunda Yunan alayı güneyden ve batıdan Ortaköy grubu ve 2/50’nci Piyade alayınca kuşatılmıştır. Sadece dil okulu ele geçirilememiştir. Başlangıçta mahkum arazide kalan Gönyeli grubu bugün tamamen mevzilerinde kalmıştır. Bugünkü muharebelerde en gazla zayiatı 2/50’nci alay birlikleri vermiştir. (16 Er Şehit, 3 Sb. 52 Er Yaralı)

Gece oldukça sakin geçmiş ve Yunan alayı 2 Piyade bölüğü ile takviye edilmiştir.

İkinci Kıbrıs Barış Harekatı

15 Ağustos günü karşılıklı havan ve top ateşleri açılmış ve Türk uçakları Yunan alayını bombalamışlardır. Bu gün düşman ateş yoğunluğunu girme yapan 4’üncü Piyade Bölükleri üzerine kaydırmıştır. Bu bölgede ikisi mücahit ve biri 4’üncü bölükten 3 Er Şehit olmuştur. İkinci Kıbrıs Barış Harekatı Özellikle Kolejin güneydoğusundaki sırtlıkları arkasından (Şimdiki Klinik Binasının Kuzeydoğusu) yoğun havan ateşi gelmesi üzerine topçu bataryası ateşlerini bu bölgeye kaydırmış ve 4’üncü Piyade Bölükleri de elindeki havanlarla karşı ateş açmıştır.

Kilise tepenin güneyindeki mahkum arazide kalan yolun üzerinde düşmanın ağır silah bölüğünün olduğu ve hava alanı grubuna buradan sürekli ateş geldiği tespit edilmiş ve uçaklar tarafından o bölge bombalanmıştır.

3’üncü Bölük cephesinden düşmanın bir karşı taarruz girişimi olmuş, ancak başarılı olamamıştır.

2/50’nci Piyade alayı bölgesine hava alanının güneyinden ve Alayköy istikametinden sürekli top, havan ve G.T.T. atışları yapılmış ve birliğe çok zayiat verdirmiştir.

16 Ağustos’ta ise doğudan ve batıdan bütün hedefler ele geçirilmiş ve Kıbrıs Türk Kuvvetleri Alayının düşmanı tespit görevi sona ermiştir. Artık tek hedef vardır. Yunan alayının imha edilmesi.

Alay Komutanı hava alanı grubuyla yapacağı taarruz için Kolorduya 1 Tank Bölüğü ve 1 Piyade Taburu kadar kuvvete ihtiyacı olduğunu bildirmiş, ancak Kolordu elinde takviye birlik olmadığını kendi imkanları ile taarruz etmesini, Ateş gücü ile harekatın destekleneceğini bildirerek alayın harekatının desteklenmesi için iki uçak tahsis etmiştir.

Sabah 07:15’de uçaklar hedefleri bombalamaya başlamışlardır. Özellikle Yunan alayı kampı, Kolej T. ve Alayköy sırtları uçaklar tarafından bombalanmış, topçu Bt. ise keşif tepeyi ateş altına almıştır.

07:30’da Kor. Komutanı Alay Komutanına telefon ederek “Yunan Alayının İmha Edilmesi ve Kampın Ele Geçirilmesi” emrini vermiştir.

Saat 09:00’da doğudan batıdan-doğuya hava alanı grubu, Gönyeli grubu ve Ortaköy grubu taarruz kademesinde, yeni oluşturulan 5’inci Bölük timi (Tank Takımı ve Keşif Takımı Emrinde) ihtiyatta, asıl taarruz Gönyeli grubunda olmak üzere taarruz başlamıştır.

3’üncü Piyade Bölüğünün taarruzları hakim araziye çıkmadan kilise tepe -153 R.T. tepe arasında yoğun ateşle karşılanmış ve bu bölgede durdurulmuştur. A.K.nı 2’nci Bölüğünün de burada kullanılması için emir vermiştir. İkinci Kıbrıs Barış Harekatı 2’nci bölük 3’üncü bölüğün üzerinden aşarak kilise tepe doğusu Sunalp kapısı istikametinde taarruzla kampa girmiştir.

Alay Komutanı taarruzu takviye için Kolordudan Tank desteği istemiş ancak yardımın gelmemesi ve taarruzun kamp bölgesinde gelişmesi üzerine ihtiyat bu bölgeden muharebeye sokulmuştur. Tank takımı ile kilise tepeye taarruz edilirken keşif takımı ile de 2’nci Bölük bölgesinden kampa taarruz edilmiştir. Alayın taarruz undaki en çetin muharebeleri bu bölgede cereyan etmiştir. Keşif Takımını Üsteğmen İlker bu muharebeler esnasında kendisinin ve Takımından birçok Er’in yaralandığını toparlanmak için Türk Alayı kampı bölgesine çekilmek istediğini bildirmiş ve Alay Komutanı buna müsaade etmiştir.

Bu arada Ortaköy Grubundan 1’inci Piyade Bölükleri hedeflerini ele geçirmiştir. Bölük Komutanı Yüzbaşı Sezai Alper yaralanmış, ancak bölüğünün başında görevine devam etmiştir. 4’üncü Piyade Bölükleri de Saat 13:30’da hastaneyi ele geçirmiş ve 1’inci Piyade Bölüğü ile aynı hatta gelerek teması sağlamıştır.

Hastane bölgesinde 4’üncü Bölük düşmanla yakın boğuşma ve göğüs göğüse muharebeler yapmış, Takım Komutanı yaralanmıştır. Alay Komutanının 4’üncü Piyade Bölüğünün taarruza devam etmemesi bulunduğu bölgede tertiplenmesi emrini vermiştir.

Saat 15:30’da hava alanı grubunun taarruzları gelişmiş ve Rum Milli Muhafız Ordusu taktik Karargahına geçerek kolej istikametinde ilerlemeye başlamışlardır. Kilise tepeyi ele geçiren Tank takımı da 90mm. toplarıyla Yunan alayına ağır zayiat verdirmektedir. Bu arada 39’uncu Tümende 5 Tank alaya takviye olarak gelmiş ve alay Komutanı gelen tankları Gönyeli grubunun emrine vermiştir. Ortaköy grubu aynı saatlerde BAYPASS yolunu kesmiş ve üç tepeleri (Keşif Takımı) ele geçirmiştir.

Saat 17:00 dolaylarında Gönyeli grubu emrine verilen Tanklar hava alanı istikametinden koleji gören sırtların yamaçlarından kolej binasına 50 metreye kadar yaklaşmış ve ateşe başlamışlardır.

Aynı saatte Gönyeli grup Komutanını Yunan alay karargahına girildiği ve sancağın ele geçirildiği bildirilmiştir. Yunan alay karargah binasını ele geçiren Piyade birlikleri kolej binasının içine sürat le girip oda oda dolaşıp göğüs göğüse muharebeler yaparak saat 18:10’da kolej binasını ele geçirmişler ve Türk Bayrağını çekmişlerdir.

Böylece alay tüm hedeflerini saat 18:10’da ele geçirmiş ve Yunan Alayı imha edilmiştir.

Gece Saat 22:00’da ise alayın emrine verilen 2/14’üncü Piyade alayı 6’ncı Piyade Bölüğü gece karanlığında sızarak, Alayköy güneyindeki hakim arazi kesimini ele geçirmiş, buradaki Rum Milli Muhafız Ordusu birlikleri karşılık vermeden teslim olmuşlardır. Böylece Alayköy‘de ele geçirilmiştir.

İkinci Kıbrıs Barış Harekatı

Yunan kampı ve kolej bölgesinden 197 Rum asker cesedi toplanmış ve Barış Gücüne teslim edilmiştir.

Kıbrıs Türk Kuvvetleri Alayına “Kıbrıs Barış Harekatı”nda gösterdiği üstün cesaret ve kahramanlık nedeniyle “Türk Silahlı Kuvvetleri Üstün Cesaret ve Feragat Şeref Madalyası” verilmiştir.

Paylaş